For the best experience, open
https://m.gujaratmirror.in
on your mobile browser.
Advertisement

ચલો જાણીયે કયા વૃક્ષનું દાતણ દાંતના સ્વાસ્થ્ય માટે સારું ગણાય

01:28 PM Apr 06, 2024 IST | Bhumika
ચલો જાણીયે કયા વૃક્ષનું દાતણ દાંતના સ્વાસ્થ્ય માટે સારું ગણાય

આપણા વડીલો બ્રશ અને ટૂથપેસ્ટ નો ઉપયોગ નહોતા કરતાં પણ દાતણ નો ઉપયોગ કરતાં હતા. એ સમયે દાંત ના સડા ની કે પેઢામાં ઇન્ફેકશન થવાની ફરિયાદો ઓછી થતી હતી. તેનું કારણ હતું કે દાતણ ઘણી ઉપયોગી વનસ્પતિ માંથી બનાવતા હતા. તે વૃક્ષ નો રસ દાંત ના કીટાણુ ને લાંબા સમય સુધી દૂર રાખતા હતા. વળી, તેને ચાવવા થી પેઢા ની કસરત પણ જબરદસ્ત થતી રહેતી જેને કારણે ઓરલ હેલ્થ સારી રહેતી. મોંમાંથી દુર્ગંધ પણ નહોતી આવતી. મહર્ષિ વાગભટ્ટ એ અષ્ટાંગહ્રદયમાં કહયુ છે 12 પ્રકાર ના દાતણ આવે છે જે નીચે પ્રમાણે ના વૃક્ષ દ્વારા સરળતા થી ઉપલબ્ધ છે. કરંજ, લીમડો , વડ, આંબો, જાંબુડો, બાવળ, ખીજડો, ખેર, આવળ, અશોક(આસોપાલવ), ગુલર, આમળા, હરડે. આ તમામ વૃક્ષોના દાતણ ઉપયોગી છે. ચલો જાણીયે વિવિધ પ્રકારના દાતણ વિશે.

Advertisement

- આંબા નું દાતણ જેઠ મહિનામાં કરવાથી શરીર માં કફ ની સમસ્યા ઘટે છે , વાળ કાળા રહે છે અને તંદુરસ્તી આખું વર્ષ જળવાઈ રહે છે આંબા નું દાતણ ત્યારે જ કરવું જ્યારે કેરી ની સિઝન ચાલુ થઈ જાય.
- લીમડાનું દાતણ હોળી પછી કરવું જોઈઅ , આ દાતણ ઉનાળામાં ખાસ કરીને ચૈત્ર વૈશાખમાં જરૂૂર કરવું જોઈએ, લીમડો અતિ ગુણકારી હોવાથી તે પિતનું શમન કરીને ગરમી અને તજા ગરમીથી છુટકારો અપાવે છે.
- વડનું દાતણ ચોમાસામાં કરી શકાય અને ઉનાળા માં પણ કરી શકાય વડ ના દાતણ થી દાંત ના પેઢા મજબૂત થાય છે. વ્યસનના કારણે નબળા થયેલ દાંત સ્વસ્થ થાય છે.
- ખેરનું દાતણ ગરમી માં કરવું જોઈએ જે ઉનાળામાં મોઢાનાં પડતા ચાંદા થી રાહત મળે છે.
- બાવળના દાતણ(દેશી બાવળ) નો ઉપયોગ કોઈ પણ ઋતુ માં કરાય પણ ખાસ શિયાળામાં વધુ ઉપયોગી છે. દેશી બાવળ ના દાતણમાં સલ્ફર હોઈ જે માણસ ને વ્યસન મુક્તિ માટે ખૂબ જ ઉપયોગી થાય છે.
- આમળા અને હરડે નું દાતણ કોઈ પણ ઋતુમાં કરી શકાય છે. આમળા અને હરડે દાંતને મજબૂત બનાવે છે.
- ગુલર , ખીજડો ખેર આ પણ નિરાપદ દાતણ છે.આ સિવાય કણજી નું દાતણ મોઢા માં બનતું ખરાબ એસિડ પણ રોકે છે અને જેને દોડવા માં હાફ ચડતો હોઈ એમને આમળા ના વૃક્ષ નું દાતણ કરવું જોઈએ.
- કરંજ નુ દાતણ કરવાથી મોઢા ની દુર્ગ઼ધ દુર કરવાની સાથે સાથે દાંત માં થતા પાયોરીયા નામક રોગ ને મટાડે છે. એ પણ માત્ર આઠ દસ દિવસ નિયમિત દાતણ કરવાથી સાથે સાથે મોંધીદાટ ટુથપેસ્ટ કરતા સારી ફ્રેશનેસ પણ મળે છે.

ચાલો જાણીએ તેના ફાયદાઓ વિશે-
દાંતમાં કૃમિની રોકથામ- દાંતમાં કૃમિની સમસ્યા બાળકોમાં સામાન્ય છે. ચોકલેટ ખાવાનું ચાલુ રાખો અને દાંતના દુ:ખાવાને કારણે રડતા રહો. જો તમે લીમડાની ટૂથપીકથી નિયમિતપણે તમારા દાંત સાફ કરશો તો કૃમિની સમસ્યા ક્યારેય નહીં થાય, કારણ કે તે જંતુનાશક છે.

Advertisement

- શ્વાસની દુર્ગંધ, મોઢામાં પરુ અને ગંઠાઇ જવાથી રાહત આપે છે.
- મોંના ચાંદાને ઝડપથી મટાડે છે - લીમડાના દાંતની એન્ટિ-માઈક્રોબાયલ પ્રોપર્ટી મોંના ચાંદાને ઝડપથી મટાડવામાં મદદ કરે છે અને તેના પુનરાવૃત્તિને ઘટાડે છે.
- દાંતના દુખાવામાં અસરકારક રીતે કામ કરે છે - લીમડાના દાંતને સારી રીતે ધોઈને ધીમે-ધીમે ચાવવું જોઈએ, તેમાંથી જે રસ નીકળે છે તે દાંતના દુ:ખાવાને દૂર કરે છે કારણ કે તેમાં એન્ટી-બેક્ટેરિયલ, એન્ટી ફંગલ અને એન્ટી-ઈન્ફ્લેમેટરી ગુણ હોય છે.વાઈરલ ગુણવત્તા આ વિસ્તારમાં ઘણું કામ કરે છે. આ સાથે પેઢાં મજબૂત હોય છે જેના કારણે વૃદ્ધાવસ્થામાં પણ દાંતની સમસ્યા થતી નથી.
- દાંતના પીળાશને દૂર કરે છે- આજકાલ અલગ-અલગ પ્રકારના જંક ફૂડ ખાવાને કારણે દાંતના પીળા પડવાની સમસ્યા ઉભી થઈ છે. લીમડાના દાંતમાંથી નીકળતો રસ દાંતના પીળાશને સાફ કરીને સફેદ, સ્વસ્થ અને ચમકદાર બનાવે છે.
- ફેસલૂક સુધારે છે - એવું કહેવાય છે કે દાંત ચાવવાથી ચહેરાની વ્યાયામ ચહેરા પર ચમકદાર દેખાવ લાવે છે. નોંધનીય છે કે લીમડાના કડવા સ્વાદને કારણે સગર્ભા સ્ત્રીઓ અને બાળકોએ તેનો ઉપયોગ ન કરવો જોઈએ, કડવાશને કારણે તેમને ઉબકા કે ઉલ્ટીની સમસ્યા થઈ શકે છે. લીમડાની ટૂથપીકથી દાંતને ઘસવા ન જોઈએ, પરંતુ પહેલા ધીમે ધીમે ચાવવું જોઈએ, પછી જ્યારે તે બ્રશની જેમ નરમ થઈ જાય, પછી ધીમે ધીમે તેનાથી દાંત સાફ કરવા જોઈએ.

દાતણ કરવાની રીત
બાવળના દાતણ કરતાં પહેલાં દાંતણને પથ્થર વડે છૂંદી નાખવું. દાતણના અગ્રભાગને છૂંદવાથી તૂરા રસનું પ્રમાણ ઓછું થાય છે અને ચાવવામાં પણ સુગમતા રહે છે. કઠણ દાતણને ચાવવા દાંતને માટે હિતકારી નથી. વધારે પડતું કઠણ દાતણ ચાવવાથી દાંત સુધરતા નથી, પણ બગડે છે. વધારે પડતું કઠણ દાતણ ચાવવાથી દાંતની ધારો બુઠ્ઠી થઈ જાય છે, એટલે દાતણને પ્રથમ પથ્થર અથવા લાકડા વડે છૂંદીને તેનો બારીક કૂચો બનાવવો અને તેવા દાંતણને દસ-પંદર મિનિટ સુધી ચાવવું. દાંતણના અગ્રભાગને છૂંદી નાખી કષાય (તૂરા), કરુ અને તિક્ત (કડવા) રસવાળું દાતણ સવાર-સાંજ કરવું. દાંતનાં પેઢાંને ઈજા ન થાય તેનું ધ્યાન રાખવું.

દાતણની પસંદગી
દાતણ તાજાં હોવાં જોઈએ. વાસી દાતણોમાં જંતુઘ્ન ગુણ અને લાળનો સ્રાવ કરવાનો ગુણ નથી હોતો. દાતણના અગ્રભાગને છૂંદીને પછી ચાવવો જોઈએ. છૂંદ્યા વિનાનું દાતણ ચાવવાથી દાંતની ધારો બગડે છે અને તે વધુ સેન્સિટિવ (તયક્ષતશશિંદય) બને છે. દાતણ સડેલાં, ગાંઠોવાળાં, વાંકાંચૂકાં ન હોવાં જોઈએ.

Advertisement
Tags :
Advertisement
Advertisement